Synodaliteit en Magnifica humanitas: de liturgie is opnieuw van de agenda van het komende consistorie van Leo XIV geschrapt

(Infovaticana.com) - Het volgende consistorie, bijeengeroepen door paus Leo XIV voor 26, 27 en 29 juni, zal zich richten op reflectie over de internationale situatie, bestudering van de encycliek Magnifica Humanitas[9800] en een update over het synodale proces. Dit blijkt uit een brief[9887] die op 3 juni door kardinaal Giovanni Battista Re, deken van het College van Kardinalen, aan alle deelnemende kardinalen is verzonden.

Volgens de kardinaal wenst de Heilige Vader dat de bijeenkomst een ruimte wordt voor wederzijds luisteren, onderscheiding en gezamenlijke bezinning over de uitdagingen waarmee de Kerk momenteel wordt geconfronteerd. Het doel is om de ervaringen van kardinalen uit de hele wereld te bundelen en een openhartige uitwisseling van standpunten te bevorderen over kwesties die relevant zijn voor het kerkelijk leven.

Vier hoofdthema’s voor het consistorie
De eerste zitting zal gewijd zijn aan een gezamenlijke bezinning over de internationale situatie en de realiteit van de lokale Kerken. De kardinalen zullen worden uitgenodigd om de belangrijkste leedpunten, spanningen en uitdagingen te presenteren waarmee de volkeren en kerkelijke gemeenschappen onder hun verantwoordelijkheid momenteel te maken hebben, evenals de tekenen van hoop en verzoening die zij het meest significant achten.

De tweede en derde sessie zullen zich richten op de encycliek Magnifica Humanitas[9800], die onlangs door Leo XIV is gepubliceerd. Het Vaticaan heeft specifieke werkmaterialen ter beschikking gesteld aan de deelnemers ter voorbereiding op de discussies.

Tijdens de tweede zitting zal bijzondere aandacht worden besteed aan het vijfde hoofdstuk van het document, getiteld “De cultuur van de macht en de beschaving van de liefde”. De brief benadrukt dat de encycliek de toenemende polarisatie en conflicten in de hedendaagse wereld analyseert en herinnert eraan dat vrede niet louter een moreel ideaal is, maar een essentiële voorwaarde voor de ontwikkeling van volkeren.

In de tekst wordt ook opgemerkt dat de kardinalen zullen worden uitgenodigd om na te denken over hoe het principe van de “superamento della teoria della guerra giusta” – dat wil zeggen, het overwinnen van de rechtvaardige-oorlogstheorie – vandaag de dag opnieuw kan worden bevestigd; een uitdrukking die volgens de encycliek zelf vaak wordt aangevoerd om gewapende conflicten te rechtvaardigen.

De encycliek als centrale as van het pontificaat
De derde sessie zal ingaan op het centrale voorstel van Magnifica Humanitas[9800]: het interpreteren van de culturele en sociale transformaties van onze tijd in het licht van het Evangelie om de integrale menselijke ontwikkeling te begeleiden.

De prominente plaats die de encycliek tijdens het consistorie krijgt, bevestigt dat het document een van de belangrijkste programmatische assen van het pontificaat van Leo XIV is geworden. Het is niet louter een leerstellige reflectie, maar een tekst die de paus tot uitgangspunt wil maken voor het pastoraal handelen en het onderscheidingsvermogen van de Kerk in de komende jaren.

Het synodale proces komt opnieuw ter sprake
De laatste zitting omvat een update over het implementatieproces van de Synode en de voorbereiding van de voor 2027 en 2028 geplande vergaderingen. De kardinalen zullen informatie ontvangen over de verschillende fasen, criteria en instrumenten die worden ontwikkeld om het synodale traject voort te zetten.

Daarna volgt een open dialoog tussen de leden van het College van Kardinalen en de paus, met korte interventies van drie minuten per deelnemer.

De zittingen staan in contrast met de afwezigheid van andere onderwerpen die na het eerste consistorie van het pontificaat de belangstelling hadden gewekt. Destijds kozen de kardinalen ervoor hun werkzaamheden te richten op synodaliteit en de evangeliserende missie, waarbij zij kwesties als de liturgie en de hervorming van de Curie buiten beschouwing lieten.

Consistorie en benoeming van nieuwe metropolieten
In de brief wordt er tevens aan herinnerd dat het consistorie op 26 en 27 juni zal plaatsvinden in de Paulus VI-zaal en de Synodezaal. De bijeenkomst wordt op 29 juni afgesloten in de Sint-Pietersbasiliek, tijdens het hoogfeest van de heiligen Petrus en Paulus.

Op die dag zal Leo XIV om 9.30 uur de plechtige Eucharistieviering in de Vaticaanse basiliek vieren, waarbij hij de pallia zal zegenen en deze liturgische insignes persoonlijk zal toekennen aan de nieuwe metropolitaanse aartsbisschoppen die het afgelopen jaar zijn benoemd.

De oplegging van het pallium is een van de belangrijkste momenten van het hoogfeest van de heiligen Petrus en Paulus. Deze band van witte wol, versierd met zwarte kruisen, symboliseert de gemeenschap van de metropolitaanse aartsbisschoppen met de Opvolger van Petrus en de pastorale verantwoordelijkheid die zij uitoefenen over de particuliere Kerken die aan hun zorg zijn toevertrouwd.

In de brief van kardinaal Re wordt verder gespecificeerd dat er op zondag 28 juni geen concelebratie van de Eucharistie voor alle kardinalen gepland staat, zoals eerder was meegedeeld.

Deze bijeenroeping weerspiegelt de wens van de paus om consistories om te vormen tot authentieke ruimtes voor overleg en collegiaal onderscheidingsvermogen, waarin de kardinalen de ervaring van de particuliere kerken kunnen inbrengen en nauwer kunnen samenwerken bij het sturen van het universele bestuur van de Kerk.